Trong những năm gần đây, thịt dê đang ngày càng được người tiêu dùng quan tâm và trở thành một sản phẩm thực phẩm có giá trị kinh tế cao. Theo các nghiên cứu y học, thịt dê giàu dinh dưỡng với hương vị đặc trưng, cung ấp nhiều dưỡng chất thiết yếu như protein, sắt, kẽm, phốt pho và vitamin nhóm B. Đặc biệt, thịt dê có hàm lượng protein cao, khoảng 18–25% trong thịt tươi, nhưng lượng chất béo tương đối thấp. Đây là ưu điểm phù hợp với xu hướng tiêu dùng thực phẩm giàu đạm, đồng thời kiểm soát năng lượng và chất béo trong khẩu phần ăn.
Ngoài giá trị về thịt, dê còn có lợi thế trong chăn nuôi nhờ khả năng tận dụng nguồn thức ăn xanh và phụ phẩm nông nghiệp sẵn có tại hộ gia đình. Nông dân có thể cho dê ăn các loại cỏ, lá cây, cây họ đậu, bắp sinh khối và phụ phẩm thực vật. Đồng thời, thức ăn xanh có thể được ủ lên men để dự trữ, phục vụ những giai đoạn thiếu cỏ, mùa khô hoặc khi thời tiết bất lợi.
Hơn nữa, nuôi dê đòi hỏi chi phí đầu tư ban đầu không cao. Chuồng nuôi thường được làm bằng gỗ, tre, nứa, bê tông hoặc các vật liệu sẵn có tại địa phương, thiết kế sàn cao giúp chuồng khô ráo, sạch sẽ, thông thoáng và thoát chất thải tốt. Mô hình này phù hợp với các nông hộ quy mô nhỏ, tận dụng được nguồn lao động tại gia đình.
Tính đến 6 tháng đầu năm 2026, đàn dê trên trên địa bàn xã Cẩm Mỹ đạt 12.780 con, tăng 180% so với cùng kỳ năm 2025. Các giống dê được nuôi phổ biến gồm dê Boer và dê Bách Thảo, với sản lượng thịt dê hơi xuất chuồng đạt khoảng 252 tấn.
Bên cạnh đó, xã Cẩm Mỹ cũng đã phát triển mạnh đàn dê với hai hình thức chăn nuôi chính: nuôi dê thịt và kết hợp nuôi dê thịt với dê sinh sản. Tuy nhiên, mô hình nuôi dê thịt được nhiều hộ gia đình lựa chọn hơn do người chăn nuôi còn thiếu kinh nghiệm trong việc chăm sóc dê mẹ.
Việc chăm sóc dê được các hộ gia đình thực hiện hằng ngày. Người nuôi thường cắt cành cây và thu gom nguồn thức ăn xanh chủ yếu cho dê, sau đó đưa vào máy băm nhỏ rồi cho vào máng ăn gắn bên hông chuồng. Dê thường được cho ăn 2 lần mỗi ngày.
Ngoài việc cho ăn, người chăn nuôi còn thường xuyên kiểm tra sức khỏe từng con trong chuồng để kịp thời phát hiện dấu hiệu bệnh, đặc biệt đối với những con dê đang mang thai.
Trên địa bàn xã Cẩm Mỹ, nhiều hộ gia đình cũng tận dụng nguồn phân dê để xử lý hoai mục thành phân hữu cơ và chăm sóc lại cho các loại cây trồng trong vườn, trong đó có các cây làm thức ăn cho dê. Đây là mô hình kết hợp giữa chăn nuôi và trồng trọt tạo nên vòng tròn khép kín, tuần hoàn giúp cho mô hình phát triển bền vững, giảm chi phí đầu tư, tăng hiệu quả kinh tế cho mỗi hộ gia đình.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, giá dê hơi dao động từ 80.000–95.000 đồng/kg; vào những thời điểm nhu cầu tăng cao, giá thu mua có thể đạt 150.000–160.000 đồng/kg. Với trọng lượng xuất chuồng bình quân 40–45 kg/con, sau khi trừ chi phí, người nuôi có thể thu lợi nhuận khoảng 1,5–2,0 triệu đồng/con sau khoảng 6 tháng nuôi. Sự tăng trưởng nhanh của đàn dê cho thấy vật nuôi này đã khẳng định được vị trí trong cơ cấu sản xuất chăn nuôi của xã Cẩm Mỹ.
Nhìn chung, chăn nuôi dê tại xã Cẩm Mỹ đã và đang phát triển mạnh, góp phần tạo việc làm tại chỗ cho nhiều hộ gia đình, tận dụng hiệu quả nguồn thức ăn sẵn có và nâng cao thu nhập cho người chăn nuôi. Với quy mô đàn dê hiện nay, tốc độ phát triển nhanh cùng sự hình thành 09 tổ hợp tác chăn nuôi trên địa bàn, dê được xác định là một trong những sản phẩm nông nghiệp chủ lực của xã Cẩm Mỹ giai đoạn 2026–2030.
Theo đó, định hướng phát triển mô hình chăn nuôi dê trong thời gian tới trên địa bàn xã Cẩm Mỹ sẽ là: LIÊN KẾT CHĂN NUÔI VÀ PHÁT TRIỂN CHUỖI GIÁ TRỊ SẢN PHẨM DÊ, trong đó:
- Thứ nhất, lấy hộ gia đình làm đơn vị sản xuất: Mỗi hộ chủ động đầu tư chuồng trại, trồng cây làm thức ăn xanh và chăn nuôi theo quy trình thống nhất.
- Thứ hai, lấy hợp tác xã làm trung tâm liên kết: Hợp tác xã đảm nhận vai trò liên kết trong các khâu con giống, thú y, tiêu chuẩn kỹ thuật, thu gom, giết mổ, chế biến, xây dựng thương hiệu và phát triển thị trường.
- Thứ ba, lấy nguồn thức ăn tại chỗ làm nền tảng: Tận dụng thức ăn sẵn có tại địa phương nhằm giảm chi phí chăn nuôi nhưng vẫn bảo đảm chất lượng sản phẩm.
- Thứ tư, áp dụng quy trình chăn nuôi an toàn sinh học: Tổ chức nuôi dê trong khu vực được kiểm soát, quản lý đàn chặt chẽ, vệ sinh chuồng trại thường xuyên, tiêm phòng đầy đủ và chủ động kiểm soát dịch bệnh.
- Thứ năm, phát triển kinh tế tuần hoàn: Sử dụng cây xanh làm thức ăn cho dê; sản phẩm chính là thịt dê, sản phẩm phụ là phân dê. Phân dê được xử lý thành phân hữu cơ để bón lại cho cây trồng và cây thức ăn xanh, tạo vòng tuần hoàn trong sản xuất.
